Bağcılığın merkezi 'Tekirdağ'

Tekirdağ Bağcılık Araştırma Enstitüsü Müdürlüğü yaptığı başarılı çalışmalarla kenti bağcılığın merkezi haline getirdi. 1965’ten günümüze ülkenin her yanındaki yerli türlerin korunması ve geliştirilmesi için çalışan kurumun koleksiyonunda yüzlerce üzüm çeşidi yer alıyor.

Tekirdağ Bağcılık Araştırma Enstitüsü Müdürlüğü bağcılık alanında yaptığı çalışmalarla göz kamaştırıyor.

Kurumda 1965’ten beri oluşturulan milli koleksiyon bağında ülkenin dört bir yanından toplanan bin 435 adet yerli üzüm çeşidi korunuyor ve yetiştiriliyor.

Koleksiyonun hem Türkiye hem de dünya bağcılığı için çok önemli olduğunu vurgulayan Enstitüsü Müdürü Dr. Cengiz Özer, çeşitleri tescil ettirmek için de çalışma yürüttüklerini dile getirdi.

Dr. Cengiz Özer, "1965 yılında meslek büyüklerimizin başlattığı bir proje ile asma genetik kaynağı durumunda olan ülkemizin bütün üzüm çeşitleri ve genotipleri bu bağda toplanmaya çalışılmaktadır. Halen bin 435 adet asma çeşidi veya genotipi bu bağda toplanmış durumdadır. Bir yandan proje çalışmaları kapsamında yeni bölgeler taranmakta, koleksiyonumuz daha da zenginleştirilmektedir. Alındıkları yerlerde belki de bu çeşitler büyük bir olasılıkla şu anda kayboldular. Ama bizim koleksiyonumuzda bunlar mevcut. Hem ülkemiz bağcılığı için hem de dünya bağcılığı için çok önemli bir hazine durumunda burası. Bu bağda bu çeşitlerle birlikte biz melezleme ıslahında yeni çeşitlerin elde edilmesi, biyotik ve abiyotik stres koşullarına dayanıklılık mekanizmaları üzerinde çalışmalar yürütmekteyiz" şeklinde konuştu.

Bunların yerli kaynaklar olduğunu aktaran Özer, "Bunlar çünkü yerli kaynaklar. Binlerce yıldan beri yetiştirilen, birçok badireler atlatan, kuraklık, çok şiddetli kış soğukları gibi birçok iklim değişikliğinden sıyrılıp günümüze gelen çeşitler. Dolayısı ile bunlar genetik yapılarında çok üstün özellikler barındırıyor. Biz bu çeşitleri ve genotipleri üniversitelerle birlikte değerlendirmeye çalışıyoruz. Bu şekilde çalışmalarımızı sürdürüyoruz. Bu bağdan iki tane yeni çeşit elde ettik ve Karamenüş ve Yayla adlarıyla tescil ettik. Başka çeşitlerimizin de tescili için gayretlerimizi sürdürmekte; üzüm ürünleri olarak değerlendirmeye, sofralık ve kurutmalık üzüm yetiştiriciliğine uygun çeşitleri belirlemek üzere çalışmalarımızı bu bağda devam ettirmekteyiz" dedi.

"Genetik şifreler ortaya kondu"

Bu çeşitlerin kaybolmasını önlemek adına Tekirdağ Bağcılık Araştırma Enstitüsü Müdürlüğü olarak bu çalışmanın başlatıcısı durumunda olduklarını ifade eden Özer, "Birinci derecede sorumlu olan kuruluş biziz. Kayıp olmasın diye Manisa Bağcılık Araştırma Enstitüsünde bir duplikasyon bağı yani yedek bir bağını birlikte oluşturuyoruz. Bir de bağcılıkla ilgili araştırma çalışması yapan Tarım ve Orman Bakanlığı Tarımsal Araştırmalar ve Politikalar Genel Müdürlüğü Enstitülerinde bölgesel koleksiyon bağları oluşturulmaktadır. Milli koleksiyon bağına dahil edilen çeşitlerde morfolojik tanımlamalar yapılmış, Asma Genetik Kaynaklarımız ile ilgili katalog yayınlanmış durumdadır. Yerli üzüm çeşitlerimiz ile ilgili morfolojik ve moleküler tanımlayıcı bilgilerin yer alacağı web sayfası hazırlığı çalışmalarımız devam etmektedir. Yerli çeşitlerimizin önemli bir kısmının Ankara Üniversitesi ile birlikte yürüttüğümüz TÜBİTAK projesi kapsamında moleküler tanımlamaları yapılarak genetik şifreleri ortaya kondu" ifadelerini kullandı.