Devlet destekli yerli tohum dışa bağımlılığı sonlandırdı

Yerli tohum kullanan üretici destekleniyor, tohumda dışa bağımlılık son buluyor.

Trakya Tohumcular Derneği Başkanı İbrahim Toruk, Tarım ve Orman Bakanlığının yerli ayçiçeği tohumuna sağladığı destekler sayesinde dışa bağımlılığın büyük ölçüde sona erdiğini söyledi. Toruk, Bakanlığın yerli hibrit ayçiçeği tohumlarına verdiği sertifikalı tohum desteğinin Türk tohumculuğu açısından büyük önem taşıdığını ifade etti.

Yerli tohumculukta Tarım ve Orman Bakanlığı ile ilgili kurumların destekleri sayesinde önemli bir yol alındığını vurgulayan Toruk, dışa bağımlılığın büyük ölçüde sona erdiğini belirtti.

Mevcut yerli tohumlarla artık küresel firmaların yıllardır yatırım yaptığı çeşitlerle rekabet edebildiklerini anlatan Toruk, "Aynı tarlada yan yana ekildiğinde verim farkı yüzde 5 aşağı ya da yukarı seviyelerde kalıyor. Bu da yerli çeşitlerimizin rekabetçi olduğunu gösteriyor." dedi.

Toruk, Trakya Kalkınma Ajansı, Tarım ve Orman Bakanlığı, Tarımsal Araştırmalar ve Politikalar Genel Müdürlüğü (TAGEM), Bitkisel Üretim Genel Müdürlüğü (BÜGEM) ile araştırma üniversitelerinin ortak çalışmalarıyla Türkiye'nin ayçiçeği tohumculuğunda dışa bağımlılığının büyük ölçüde azaldığını dile getirdi.

2024 yılında açıklanan yeni destekleme modeli kapsamında Türkiye'de geliştirilen yerli hibrit ayçiçeği tohumlarına sertifikalı kullanım desteği sağlandığını hatırlatan Toruk, 2026 sezonuna ilişkin destek tutarlarını da paylaştı. Toruk, "2026 yılı için temel destek katsayısı 310 lira olarak açıklandı. Bunun yüzde 60'ı üreticiye yansıtılıyor. Yerli hibrit ayçiçeği tohumu kullanan üretici dekara 186 lira destek alacak. Piyasada yaklaşık 9 bin lira olan bir torba yerli ayçiçeği tohumunun 4 bin 650 lirası devlet tarafından karşılanmış olacak. İthal tohuma ise herhangi bir destek yok." diye konuştu.

Son yıllarda Trakya'da yaşanan kuraklık nedeniyle ayçiçeği ekim alanlarında kısmi düşüş beklediklerini belirten Toruk, yerli çeşitlerin kurak koşullara daha dayanıklı olduğuna dikkati çekti. Ayçiçeğinin pamuk ve mısıra göre daha az su tükettiğini vurgulayan Toruk, Söke Ovası, Çukurova, Amik Ovası ve Hatay gibi bölgelerde ayçiçeği ekiminin artmasının öngörüldüğünü söyledi.

Toruk, Türkiye'de yerli hibrit ayçiçeği tohumlarının pazar payının yüzde 2'lerden yüzde 15 seviyesine yükseldiğini, kısa vadede hedeflerinin bu oranı yüzde 50'ye çıkarmak olduğunu ifade ederek, üreticilere Türk tohumculuğuna güvenmeleri çağrısında bulundu.