Aşırı sıcaklar nedeniyle ayçiçeğinde verim kaybı endişesi

Hava sıcaklıklarının giderek arttığı ülkemizde tarımsal verimlilik de yüksek ısıdan olumsuz etkileniyor. Bu olumsuz etkinin kendisini en çok hissettirdiği ürünlerin başında ise Trakya bölgesinde yetiştirilen ayçiçeği geliyor.

Trakya Üniversitesi Bitki Islahı Uygulama ve Araştırma Merkezi Müdürü Prof. Dr. Yalçın Kaya, ayçiçeğinin gelişiminde çok hassas bir dönem girildiğini söyledi.

Çiftçilerin, son yılların en kurak kışında kötü bir sezon geçirdiğini belirten Kaya, "Kış yağışlarında herhangi bir depolama söz konusu olmadı. Daha sonra gelen yağışlar her ne kadar telafi etse de dalgalı bir ekim söz konusu oldu. Ayçiçeğini bazı çiftçiler mart ayında ektiler. Yağmurlar araya girince mayıs ortalarına kadar ekimler oldu." dedi.

Kaya, marttan mayısa kadar farklı dönemlerde ekilen ayçiçeğinin, "çiçeklenme", "tabla teşekkülü" ve "süt olum" evrelerinin bulunduğunu dile getirdi.

Aşırı sıcakların, ayçiçeğinin üç farklı evresi için de zararlı olduğunu ifade eden Kaya, şunları kaydetti:

"Tabla teşekkülü devresinde bitki kaç tane dane yapacağına karar veriyor. Sıcaklar olursa çok küçük tablalar oluşturuyor ve birim alandaki dane sayısı düşüyor, cılız dane oluşuyor. Çiçeklenme döneminde çiçeklerin ortaları boş kalıyor. Diğer önemli şeylerden bir tanesi süt olum evresi, bitkinin veriminde çok önemli, yüzde kırk oranında etkiliyor daneleri. Bir hafta on gün çok fazla yağış istemiyor. En azından serin ve bulutlu hava istiyor. Bu anlamda da süt olum evresindeki bu sıcaklar onların sularını çok çabuk kavurduğu için bir iki günde kabuk oranı artıyor, yağ oranları düşüyor. Verim için gerçekten çok kritik periyotlara girdik. İnşallah bu sıcaklar böyle devam etmez yine serin havalar, güzel havalar olur da buğdayda umduğunu bulamayan çiftçi ayçiçeğinde umduğunu bulabilir."

"Görünüş, gerçekten kötü bir sezon geçireceğimiz yönünde"

Kaya, aşırı sıcaklar nedeniyle erken ekilen ayçiçeğinde yağ oranı düşüp kabuk oranı arttığı için boş daneler elde edileceğini belirtti.

Trakya'da normal şartlarda ayçiçeğinde belirli bir verim alındığını aktaran Kaya, "Hiç yağmur yağmasa dekar başına yüz kilo ile yüz elli kilo arasında bir verim bekliyoruz normal şartlarda ama tam o kritik dönemlerde yağış olursa iki yüz kilonun üzerine bölgede çıkıyordu. Ama bu görünüş gerçekten kötü bir sezon geçireceğimiz yönünde. Çünkü belki son on beş yirmi yıldır böyle kötü bir sezon, kötü bir sıcaklık geçirmedik, bu döneme denk gelmedi." diye konuştu.

"Bu şekilde sıcak ve kurak geçerse ciddi sorunlar bizi bekliyor"

Kırklareli Ziraat Odası Başkanı Ekrem Şaylan da ayçiçeğinin artan hava sıcaklığı dolayısıyla zarar görebileceğini belirtti.

Yaz aylarının aşırı sıcak ve kurak geçtiğini ifade eden Şaylan, ayçiçeği yapraklarında güneş yanığı olabileceğini kaydetti.

Ayçiçeğinde verim düşüşü beklediklerini anlatan Şaylan, “Hava sıcaklıkları çok arttı. Bir de bölgemiz kurak bir yaz geçiriyor. Sıcaklık ve kuraklık sonucu yapraklarda güneş yanığı oluşabilir. Dolayısıyla verimde düşüş meydana gelir. İlimizde son yağışlar şu anda olumsuzlukları engelledi ancak bu şekilde sıcak ve kurak geçerse ciddi sorunlar bizi bekliyor." diye konuştu.

Tekirdağ'da çiftçilik yapan Ünal İncehasan ise ayçiçeklerinin kuraklıktan dolayı strese girdiğini belirtti.

Geçen yıla göre bu yıl yağışların yok denecek kadar az olduğunu ifade eden İncehasan,"Bitki normalde boy yapıyor ama kuraktan dolayı strese girdi. Aşağıda kök yapacak bir alan bulamayınca bitki kısa mesafede kafaya kalktı. Aynı şekilde kafalarda boyu ile orantılı olarak küçük olacak." diye konuştu.