Şanlıurfa'da kelaynak ailesine yeni üyeler katıldı

Kelaynak ailesine katılan yavrular popülasyonun devamı için umut oldu.

Nesli tükenme tehlikesi altında bulunan ve Şanlıurfa'nın Birecik ilçesindeki Kelaynak Üretme İstasyonu'nda koruma altında tutulan kelaynaklardan bu yıl 66 yavru dünyaya geldi.

Türün korunması ve üremesinin sağlanması amacıyla 1977 yılında Birecik'te kurulan Kelaynak Üretme İstasyonu'nda yürütülen çalışmalar sayesinde, kuruluş yıllarında 2 ergin ve 9 yavrudan oluşan popülasyon yıllar içinde artırıldı. Üreme dönemi için her yıl doğaya bırakılan kelaynaklar, sezonun tamamlanmasının ardından yeniden istasyondaki kontrollü alanlara alındı.

Son iki popülasyon Fas'ta ve Türkiye'de bulunuyor

Birecik Doğa Koruma ve Milli Parklar Şefi Hacer Sürer, kelaynakların hem Türkiye'de hem de dünyada nesli tükenme tehlikesi altında bulunan türler arasında yer aldığını söyledi.

Dünyadaki son iki popülasyondan birinin Fas'ta, diğerinin ise Türkiye'de bulunduğunu belirten Sürer, geçmişte Güneydoğu Anadolu Bölgesi'nin büyük bölümünde görülen kelaynakların bugün yalnızca Şanlıurfa'nın Birecik ilçesinde, Fırat Nehri kıyısındaki Kelaynak Üretme İstasyonu'nda yaşamını sürdürdüğünü ifade etti.

Kelaynakların ayırt edici özelliklerine değinen Sürer, erişkin bireylerde baş kısmındaki tüylerin tamamen döküldüğünü, kanatların üst bölümünde ise zümrüt yeşili, mor ve kavuniçi tonlarında parlak renklenmeler görüldüğünü anlattı.

İstasyonda kuşların bakımının özenle sürdürüldüğünü belirten Sürer, "Eşey tayinleri laboratuvar ortamında alınan kan örnekleriyle yapılıyor. Kelaynaklarımıza her gün yağsız kıyma, tuzsuz peynir, rendelenmiş havuç, haşlanmış yumurta ve tavuk yeminden oluşan özel yem karışımı veriliyor. Doğal ortamda ise solucan, danaburnu, çekirge, zararlı böcekler ve kurbağa larvalarıyla besleniyorlar." dedi.

Göçe yollanan kelaynaklardan sinyal alınıyor

Her yıl şubat ayında üremeleri için doğaya salınan kelaynakların haziran ayında yeniden kontrollü alanlara alındığını dile getiren Sürer, "Kelaynaklarımızı bu yıl 14 Şubat'ta üremeleri için doğaya saldık. Verimli sayılabilecek bir üreme dönemi geçirdiler. 2026 yılında 66 yavru dünyaya geldi." diye konuştu.

Yeni doğan yavruların tüm ölçümlerinin yapıldığını ve eşey tayini için kan örneklerinin alındığını ifade eden Sürer, şunları kaydetti: "Yeni dünyaya gelen 66 bireyimizin tüm ölçümleri gerçekleştirildi. Eşey tayini için kan örnekleri alındı. Toplam 334 kelaynak kuşumuz kontrollü alanlara alınmıştır. Popülasyonun sağlıklı şekilde devam etmesi için kontrollü gözetim alanındaki bakım çalışmalarımız sürecek. 2021 yılında 15, 2022, 2023 ve 2024 yıllarında 30'ar, 2025 yılında ise 45 kelaynağı göç için doğaya saldık. 2023 yılında göçe salınan kuşlarımızdan 3'üne GPS takip cihazı takıldı. Bunlardan birinden en son Suudi Arabistan'ın Riyad kenti yakınlarından sinyal alındı. 2025 yılında göç için salınan ve 'Umut' ile 'Sıla' adı verilen iki kelaynağımızdan ise en son sırasıyla İran ve Irak üzerinden sinyal alındı."