Gümüşhane’nin doğal pekmez ve pestili

Gümüşhane'nin meşhur dut pekmezi ve dut pestili, köylerde yaşayan vatandaşlar tarafından geleneksel yöntemlerle üretilmeye devam ediyor.

Haber: Gümüşhane İl Enformasyon- Mustafa MERAL
 
Gümüşhane'nin muşhur dut pekmezi ve dut pestili kimi tesislerde özel olarak üretilirken, köylerde yaşayan vatandaşlar da, yüzyıllardan beri geleneksel olarak pekmez ve pestil yapımını sürdürüyor.
Binlerce yıllık geleneksel beslenme kültürü ve damak zevkinin vazgeçilmezlerinden biri olan Gümüşhane'nin meşhur dut pekmezi ve dut pestili, köylerde yaşayan vatandaşlar tarafından geleneksel yöntemlerle üretilmeye devam ediyor.  

Gümüşhane köylerinde her yıl geleneksel yöntemlerle üretilen dut pekmezinin ve dut pestilinin  kansızlık, bronşit, grip başta olmak üzere birçok hastalığa iyi geldiğine inanılıyor. 
Gümüşhane İl Gıda Tarım ve Hayvancılık Müdürü Edip Birşen, “İlimizde tarıma dayalı sanayi olarak 30 tane işletmemiz bulunmaktadır. İlimizde pestil ve küme üretimimiz yıllık 5 bin ton civarındadır. Pestil  yıllar önce Gümüşhane’de kışlık yiyecek olarak yapılıyordu. Dutlar silkelenip kazanlarda kaynatılarak pestil ve pekmez işlenmekte kışlık yiyecek olarak köylerimizde ambarlarda yerlerini almaktaydı. Bundan yaklaşık 30 yıl önce ilimizde faaliyet gösteren bir firmamızın dut ve cevizi işleyerek pestil-kömenin ticari ürün haline getirilmesi süreci başlamıştır. Özellikle Bakanlığımızın vermiş olduğu yüzde 50 hibelerle şu an Gümüşhane’de 30 adet işletme bulunmakta olup, Türkiye’nin dört bir tarafına pestil köme gönderilmekte iken ihracatımızda başlamış durumdadır. Neden Gümüşhane pestil kömesi?  Yılların vermiş olduğu bir tecrübe olması,  üretilen dut pekmezinin katkısız olması, şeker kullanılmaması, doğal ve organik diyebileceğimiz bir ürün olması en önemli sebeplerdir” dedi.
Birşen, Gümüşhane’nin dut ve diğer meyvelerinin tat ve aromalarının ön plana çıkmasında, rakım, yöney, güneş ışınlarının açısı, güneşli gün sayısı gibi birçok etken olsa da temel sebebin kimyasallardan arındırılmış bir bölge olmasından geldiğini söyledi.
Birşen, “İlimizde kimyasal gübre ve ilaç kullanımının yok denecek kadar az olması, sanayi artıkları ile çevre ve tarım alanlarının kirlenmemiş olması, tarımda mekanizasyon kullanımının sınırlı olması gibi sebeplerle organik tarıma elverişli illerimiz arasında yer almakta olup organik üretimimiz söz konusudur” şeklinde konuştu.
“Dünyada artık doğal, katkısız ve organik ürünlere ulaşılmaya çalışılıyor” diyen Birşen, “İnsanlar artık organik ürünleri alabilecek güce sahip.  Gümüşhane olarak biz organik tarımı ön plana çıkarıyoruz.  Şuan görmüş olduğunuz bahçeyi İl Müdürlüğümüz tarafından tesisi yapılmıştır. İlimizin tarımsal hasılasına önemli bir katkı sağlıyor. Bizde bundan son derece mutlu oluyoruz” dedi.
Gümüşhane İli Merkez İlçesine bağlı Dibekli Köyü’nde dut bahçesi olan Seyfettin Çiçek de,  Gümüşhane dutunun bambaşka tadının olduğunu, bunun nedeninin ise Gümüşhane iklimine bağlı olduğunu söyledi.
Zeliha Doruk ise, 83 yaşında olduğunu belirterek, annesinden pekmez ve pestil yapımını öğrendiğini,  yıllardır dut pekmezi ve pestili yaptıklarını ifade etti.