Mutasyon ıslahı böğürtlenin verimi ve kalitesini artırdı

SDÜ Ziraat Fakültesi Tarımsal Biyoteknoloji Bölümü Öğretim Üyesi Yrd. Doç. Dr. Kahraman Kepenek tarafından böğürtlenler üzerinde yaklaşık 14 yıldır mutasyon ıslahıyla verim ve kalitesinde artış sağlanması için çalışma yürütüldü.

Süleyman Demirel Üniversitesi (SDÜ) Ziraat Fakültesi Tarımsal Biyoteknoloji Bölümü Öğretim Üyesi Yrd. Doç. Dr. Kahraman Kepenek'in mutasyon ıslah yöntemiyle geliştirdiği yeni böğürtlen türlerinin verim ve kalitesinde artış, hasat periyodunda da uzama sağlandı.

Kepenek, 2000 yılında Doğu Karadeniz bölgesinden seçtiği böğürtlen türlerinin mutasyon ıslahıyla genetiğini değiştirilerek yeni çeşitler elde edilmesi adına çalışmalara başladığını belirtti.

Özellikle Rize ile Gümüşhane'nin Torul ilçesindeki yaylalardan topladığı böğürtlen tiplerinin ilk olarak sürgün uçlarına çeşitli dozlarda kaynağından gamma ışını uygulaması yaparak genetik değişkenliğini artırıldığını ifade eden Kepenek, böylece seçtiği böğürtlen tiplerinden tamamen dikensiz çeşitler elde ettiğini anlattı.

Bu uygulamadan sonra elde edilen 2 bin 800 tipten fert sayısını ilk seleksiyonda 226, ikinci seleksiyon aşamasında ise 26'ya düşürdüğünü belirten Kepenek, "26 tiple yaptığım verim denemelerinde meyveleri daha iri, besin içeriği yüksek, soğukla şoklama uygulama sonrası sanayiye uygun 6 fert ortaya çıkardım" dedi.

Verim dekar başına 2,3 tona kadar çıktı

Mutasyon ıslahı sonucu elde edilen çeşitlerin önceki tiplerine oranla daha verimli, hasat süresinin daha uzun, aynı üretim yılında normal ürüne ilave ikinci ürün verebilen çeşitler olduğunu vurgulayan Kepenek, şöyle konuştu:

"Normal şartlarda böğürtlenin verimi dekar başına 1,8 ile 2 ton arasındadır ancak geliştirdiğimiz üründen 2,1 ile 2,3 ton arasında verim alınabiliyor. Bunun yanında temmuz ayında başlayıp 2 ay devam eden hasat dönemini de uzattık. Geliştirdiğimiz çeşitte hasat 3 aya çıktı. Böğürtlenlerde genelde ikinci ürün verme eğilimi olsa da bu eğilim ıslahı yapılan böğürtlende daha fazla. Üstelik daha verimli çeşitler elde ederek."

Kepenek, geliştirdikleri türlere Davraz, SDÜ Ziraat ve çocuklarından birinin ismini vermeyi düşündüğü, yeni böğürtlen çeşitleri için patent başvurusunda bulunacaklarını sözlerine ekledi.